งานนำเสนอกำลังจะดาวน์โหลด โปรดรอ

งานนำเสนอกำลังจะดาวน์โหลด โปรดรอ

เครื่องมือและเทคนิคพื้นฐานสําหรับห้องปฏิบัติการชีวเคมี อ.พญ.วนัสริน ไมตรีมิตร (พี่ปอ)

งานนำเสนอที่คล้ายกัน


งานนำเสนอเรื่อง: "เครื่องมือและเทคนิคพื้นฐานสําหรับห้องปฏิบัติการชีวเคมี อ.พญ.วนัสริน ไมตรีมิตร (พี่ปอ)"— ใบสำเนางานนำเสนอ:

1 เครื่องมือและเทคนิคพื้นฐานสําหรับห้องปฏิบัติการชีวเคมี อ.พญ.วนัสริน ไมตรีมิตร (พี่ปอ)

2 ตั้งใจฟังคำอธิบาย lab : เนื้อหาสาระสำคัญ และข้อระมัดระวัง ถ้า สงสัยให้ซักถามก่อนทำ lab ( 90% ข้อสอบ lab จะถามในส่วนนี้) ขณะทดลอง: สังเกตผลแล้วบันทึก, ทำความเข้าใจกับผู้ร่วมงาน ถ้าไม่เข้าใจให้ปรึกษาอาจารย์ หรือ เจ้าหน้าที่ประจำห้อง ฝึกทักษะการใช้เครื่องมืออย่างถูกต้อง จำชื่อเครื่องมือที่ใช้บ่อย (สะกดให้ถูก) รู้ข้อดี และข้อจำกัดในการใช้ สามารถอ่านผล คำนวณ และแปลผล ได้อย่างถูกต้อง ข้อแนะนำการเรียนภาคปฏิบัติวิชาชีวเคมี

3 เข้าเรียนตรงเวลา เวลาเรียนต้องถึง 80 % เคร่งครัดตามคำสั่งประกาศ : การเตรียมตัว และอุปกรณ์สำหรับ ทำการทดลอง ฯลฯ รักษาความสะอาดของเครื่องมือ และสถานที่ Lab safety!!! ใช้เครื่องมือด้วยความระมัดระวัง เพื่อป้องกันอันตรายและความเสียหาย ของเครื่องมือ ข้อแนะนำการเรียนภาคปฏิบัติวิชาชีวเคมี

4 จำชื่อเครื่องมือที่ใช้บ่อย (สะกดให้ถูก) และรู้หน้าที่ การใช้งานของเครื่องมือ ดังกล่าว เครื่องมือและเครื่องแก้วในห้องปฏิบัติการชีวเคมี

5 Beaker เครื่องมือและเครื่องแก้วในห้องปฏิบัติการชีวเคมี

6 Erlenmeyer Flask เครื่องมือและเครื่องแก้วในห้องปฏิบัติการชีวเคมี

7 Graduated cylinder เครื่องมือและเครื่องแก้วในห้องปฏิบัติการชีวเคมี

8 Volumetric flask เครื่องมือและเครื่องแก้วในห้องปฏิบัติการชีวเคมี

9 Ostwald-Folin pipette เครื่องมือและเครื่องแก้วในห้องปฏิบัติการชีวเคมี

10

11 Qualitative (คุณภาพวิเคราะห์) Quantitative (ปริมาณวิเคราะห์) เช่น ปริมาณระดับน้ำตาล, ระดับโปรตีนใน plasma ฯลฯ เช่น การวัด pH ด้วยกระดาษวัด pH เลือกใช้เครื่องมือให้ถูกต้องและเหมาะสมกับการวิเคราะห์ การวิเคราะห์ทางชีวเคมี

12 เครื่องมือที่ใช้วัดปริมาตรและเทคนิคการใช้ pipette or pipet automatic pipette burette or buret volumetric flask การวิเคราะห์ทางชีวเคมี

13 เครื่องมือที่มีความแม่นยำสูง เหมาะกับวิธีปริมาณวิเคราะห์ Ostwald-Folin pipette Volumetric flask Automatic pipette Burette Serological pipette Graduated cylinder Erlenmeyer flask Beaker ไม่ควรใช้สำหรับวัดปริมาตร ! VERY ACCURATE good for quantitative analysis Medicine dropper good for qualitative analysis การวิเคราะห์ทางชีวเคมี

14 1. Volumetric pipette 2. Ostwald-Folin pipette 3. Serological pipette Pipette คือเครื่องมือใช้สำหรับวัดปริมาตร หรือ ตวงสารที่ต้องการ แบ่งได้เป็น 2 ชนิด คือ TD (to deliver);ปริมาตรที่ปล่อย ออกมาจะเท่ากับที่เครื่องมือกำหนดไว้ TC (to contain);ปริมาตรที่ปล่อย ออกมาจะน้อยกว่าที่กำหนด เพราะมีส่วนที่ติด ค้างอยู่ภายในของ pipette What are pipettes? เทคนิคการใช้ปิเปต

15

16 1. เลือกปิเปตให้ถูกต้อง ตรวจดูความสะอาดของปิเปต และเลือกปิเปตที่มี สภาพสมบูรณ์ ปลายไม่บิ่น 2. การจับปิเปต ไม่ควรจับใกล้ปลายที่ดูดน้ำยา เนื่องจากอาจเกิดการปนเปื้อนได้ เทคนิคการใช้ปิเปต

17 3. ต่อลูกยางกับปลายบนของปิเปต บีบลมออกเล็กน้อย ก่อนนำไปจุ่มน้ำยาที่จะดูด สำหรับคนที่ถนัดมือขวา ควรใช้มือขวาถือปิเปต และถือลูกยางด้วยมือซ้าย เทคนิคการใช้ปิเปต

18 4. ดูดน้ำยาให้เลยขีดวัดปริมาตรที่ต้องการ ~ 1 cm ระวังอย่าให้น้ำยาเข้าลูกยาง ถ้า ดูดน้ำยาเข้าลูกยาง ควรเปลี่ยนปิเปตและลูกยางใหม่ น้ำยาที่ดูดเข้าลูกยางต้องทิ้งไป การดูดน้ำยา ไม่ควรจุ่มปิเปตลงไปในน้ำยาให้ลึกหรือตื้นจนเกินไป (ระยะที่เหมาะสม ~ 2-3 cm) เทคนิคการใช้ปิเปต

19 5. ดึงลูกยางออก ใช้ปลายนิ้วชี้ปิดปลายบนของปิเปต เทคนิคการใช้ปิเปต

20 6. เช็ดปลายปิเปตด้วยกระดาษซับ เพื่อป้องกันน้ำยาที่อาจติดตามผิวปิเปต ทำให้ปริมาตรที่ต้องการเปลี่ยนไป เทคนิคการใช้ปิเปต

21 จับปิเปตให้ตั้งฉากกับพื้น ยกให้ขีดอยู่ในระดับ สายตา ปรับระดับน้ำยาให้ตรงขีดที่ต้องการ โดยใช้นิ้วชี้ กดปลายบนของปิเปต พร้อมกันนั้นก็ใช้ นิ้วหัวแม่มือ และนิ้วกลางหมุนก้านปิเปตอย่างช้าๆ เมื่อได้ระดับที่ต้องการแล้ว ให้แตะปลายปิเปต กับขวดน้ำยาเพื่อ remove หยดน้ำยาที่อาจค้าง อยู่ที่ปลายปิเปต 7. เทคนิคการใช้ปิเปต

22 * การดูระดับของน้ำยาให้ดูที่ระดับล่างสุดของ meniscus และให้อยู่ในระดับสายตา เทคนิคการใช้ปิเปต

23 8. ปล่อยน้ำยาลงในภาชนะรองรับ โดยถือปิเปตให้ตั้งฉากและให้ ปลายปิเปตแตะกับด้านข้าง ภาชนะ (แต่ต้องไม่จุ่มลงไปใน น้ำยาที่มีอยู่) เทคนิคการใช้ปิเปต

24 9. แตะปลายไว้กับข้างภาชนะรับ นานประมาณ 2 วินาทีหลังจากที่ สารละลายไหลออกจากปิเปตหมดแล้ว 10. สำหรับปิเปตชนิดแตะเป่า (blow-out pipette) ให้เป่าลมเข้าไป ไล่น้ำยาหยดสุดท้ายที่ปลายปิเปต ออกมา โดยเป่าสั้นๆ เพียงครั้งเดียว เทคนิคการใช้ปิเปต

25 ปิเปตชนิดแตะเป่า (blowout) สังเกตได้จากรอยฝ้าหรือรอยขีดเป็นวงรอบ โคนซ้อนกันสองวง ปิเปตที่ไม่มีสัญลักษณ์ดังกล่าวเป็นปิเปตชนิด แตะปล่อย ไม่ต้องเป่า น้ำยาหยดสุดท้าย เทคนิคการใช้ปิเปต

26 11. หลังจากใช้ปิเปตแล้ว ให้ใส่ปิเปตไว้ในที่แช่ปิเปตทันที เพราะถ้า ปล่อยทิ้งไว้ น้ำยาที่ค้างอยู่จะแห้ง ทำให้ปิเปตทำความสะอาดได้ยาก และ อาจเกิดการปนเปื้อนขึ้นได้ เทคนิคการใช้ปิเปต

27

28 automatic pipette เหมาะสำหรับดูดสารที่มีปริมาตรน้อยๆ (< 1 mL) เนื่องจาก สะดวกและแม่นยำกว่าการใช้ glass pipette เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ Volume adjustment knob Tip ejector button Plunger button Tip ejector arm Plastic shaft Disposable yellow or blue tip Digital volume indicator piston cylinder Pipette tip

29 Automatic pipette ขนาด  L Automatic pipette ขนาด  L เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ

30 1. ห้ามปรับปริมาตรเกินขีดต่ำสุด และบนสุด P to 100 µL P to 1000 µL 2. ห้ามจุ่ม pipette ในสารละลาย โดยไม่มี tip สวมที่ปลาย 3. ห้ามเอียง pipette ในระดับขนานกับพื้นขณะที่ยังมีสารอยู่ใน tip เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ

31 1. เลือกขนาดปิเปตให้ตรงกับปริมาตรที่ต้องการวัด ตัวเลขบนปิเปตมีหน่วย เป็น microliter (  L) เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ Volume adjustment dial Digital readout shows the volume you have set.

32 2. ปรับปริมาตรที่ต้องการโดยหมุนที่ปุ่มปรับปริมาตรบนตัว automatic pipette ในห้องปฏิบัติการห้ามนักศึกษาปรับเปลี่ยนปริมาตรเอง แต่ให้ตรวจสอบว่า ปริมาตรของปิเปตที่ให้ไว้ ตรงกับที่ต้องการหรือไม่ ตัวอย่าง วิธีการอ่านค่าปริมาตรจากปิเปต หลัก พัน ร้อย สิบ ปริมาตร 260  L Automatic pipette ขนาด  L เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ

33 0 2 2 p 1000 Volume set: 220 µL Volume set: 22 µL p x µL 100x µL 10x µL 100x µL 10x µL 1x µL 0 2 2

34 P µ L 970 µ L

35 3. เลือก pipette tip ให้ตรงขนาดของปิเปต โดยสวมเข้ากับปลายของ automatic pipette (อย่าให้หลวมหรือแน่นจนเกินไป) Tip สำหรับ automatic pipette ขนาด  L (สีเหลือง) ขนาด  L (สีฟ้า) เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ ห้ามดูดสารละลายด้วย automatic pipette โดยไม่ใช้ pipette tip !!! ห้ามจับหรือทำให้ pipette tip ปนเปื้อนระหว่างการใช้

36 1 จังหวะที่ 1 กด plunger เพื่อทำให้เกิดภาวะสูญญากาศในปิเปต* ระดับที่กดมีอยู่สองระดับ (สามารถรู้สึกได้จากการต้านทานต่อการกด) ใช้ระดับแรกเพื่อดูดหรือปล่อยสารละลาย ตามปริมาตรที่ต้องการ แล้วปล่อย plunger ออก 4. การดูดและปล่อยน้ำยา 4.1 วิธีการดูดน้ำยา เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ 1 2

37 4.2 วิธีการปล่อยน้ำยา จังหวะที่ 1 แตะปลาย tip กับภาชนะรับ แล้วกด plunger ไปจนถึงระดับ ที่ 1 จะทำให้น้ำยาจาก pipette tip ไหลลงสู่ภาชนะรับ 12 จังหวะที่ 2 รอเป็นเวลา 1-2 วินาที ก่อนที่จะกด plunger ลงไปจนสุด (ระดับที่ 2) ซึ่งจะเป็นการไล่น้ำยาที่เหลืออยู่ใน pipette tip ลงสู่ภาชนะ รับจนหมด (คล้ายกับปิเปตชนิดแตะเป่า) เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ 1 2

38 -แตะปลาย tip ที่ผนังข้างภาชนะที่รองรับ (tube) ค่อยๆกด plunger ลงไปถึงระดับต้านทานแรก รอ สารละลายไหลออกจาก tip 1-2 วินาที แล้วกด plunger จนสุดเพื่อไล่สารละลายออกจาก tip เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ

39 5. หลังจากปล่อยน้ำยาแล้ว กด plunger ค้างไว้ พร้อมดึง pipette ออกจากภาชนะ แล้วค่อยๆปล่อย plunger ให้คืนสู่ตำแหน่งเดิม ปลด tip ออกจาก pipette ลงสู่ภาชนะ รองรับ ด้วยการ กดปุ่ม ejector เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ

40 วิธีการปล่อยน้ำยา เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ autopipet plunger.MPG

41 * จับ pipette ให้ตั้งฉากกับพื้น * จุ่มให้ปลาย tip อยู่ต่ำกว่าระดับผิวเพียง~2-3 mm ค่อยๆ ปล่อย plunger จากระดับที่ 1 กลับคืนสู่ตำแหน่งเดิม โดยค้างปลาย tip ไว้ประมาณ 3 วินาที (ขึ้นอยู่กับความหนืดของสาร) เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ 4.3 วิธีการจุ่มน้ำยา

42 ข้อควรระวังในการใช้ปิเปตอัตโนมัติ 2. ปล่อย plunger อย่างรวดเร็วอาจทำให้น้ำยาถูกดูดเข้าสู่ตัว pipette ทำให้เกิดความเสียหายและเกิดการปนเปื้อนได้ 1. ถ้าดูดน้ำยาและพบว่ามีฟองอากาศปนเข้ามา ให้ ปิเปตซ้ำใหม่

43 เทคนิคการใช้ปิเปตอัตโนมัติ

44 burette with stopcock 2. burette with clamp เทคนิคการใช้ burette

45 1. ใช้ funnel ในการรินน้ำยาลงไปในบูเร็ต ให้เลยขีดวัดปริมาตรที่ต้องการ ~ 1 cm - รินน้ำยาด้วยความระมัดระวัง ไม่ให้น้ำยาไหลล้นออกมาจากบูเร็ต เทคนิคการใช้ burette

46 2. เอา funnel ออก รอสักครู่ แล้วปรับระดับน้ำยาให้อยู่ในระดับปริมาตรที่ต้องการ โดยไขน้ำยาส่วนเกินลงใน waste container ที่เตรียมไว้โดยเฉพาะ เมื่อได้ระดับของน้ำยาที่ต้องการแล้ว ให้แตะปลายบูเร็ตกับ container เพื่อ remove หยดน้ำยาที่ค้างอยู่ที่ปลายบูเร็ต เทคนิคการใช้ burette

47 การใช้บูเร็ตเพื่อตวงน้ำยา 3. ไขน้ำยาตามปริมาตรที่ต้องการลงในภาชนะรับ เทคนิคการใช้ burette

48 4. เมื่อได้ปริมาตรที่ต้องการ ให้แตะภาชนะรับกับปลายบูเร็ต เพื่อให้ได้ปริมาตร ของน้ำยาครบถ้วน เทคนิคการใช้ burette

49

50 การใช้ burette ในการไตเตรต (titration) เทคนิคการใช้ burette

51 เป็น volumetric glassware ที่มีความแม่นยำสูง มีหลายขนาด แต่ละขนาดจะมีขีดบอกปริมาตรขีดเดียวที่คอขวด ซึ่งเมื่อ เติมน้ำหรือสารละลายถึงขีดดังกล่าว จะได้ปริมาตรที่กำหนดไว้ ใช้เตรียมหรือเจือจางสารละลาย เทคนิคการใช้ volumetric flask

52 ใส่สารที่ต้องการละลาย (อาจจะเป็น solid หรือ liquid) ลงไปใน flask เติมน้ำกลั่นประมาณ 1/2 หรือ 2/3 ของ volumetric flask ผสมให้เข้ากัน เติมน้ำกลั่นจนถึงขีดบอกปริมาตรบน flask ปิดปาก flask ด้วย parafilm และผสมให้เข้ากัน (inverting) * จับ flask บริเวณที่คอและก้น ไม่จับที่คอที่เดียวเนื่องจากอาจเกิดการเสียหายได้ เทคนิคการใช้ volumetric flask

53 ใช้สำหรับดูดและปล่อยน้ำยาที่ไม่ต้องการความแม่นยำ (น้ำยาจำนวน 15 หยด จะมีปริมาตรประมาณ 1 mL) เลือกใช้ dropper ที่ปลายอยู่ในสภาพดี (ไม่บิ่นหรือหัก) เพื่อให้การไหลและปริมาตรของหยดน้ำยาสม่ำเสมอ การดูด ต้องระวังไม่ให้น้ำยาเข้ามาในลูกยาง เนื่องจาก จะทำให้ลูกยางแดงเสื่อมสภาพหรือ เกิดการปนเปื้อน จากสิ่งสกปรกในลูกยางลงสู่น้ำยา ถ้าเกิดกรณีดังกล่าว ควรแจ้งเจ้าหน้าที่ เพื่อขอเปลี่ยนใหม่ การใช้ medicine dropper

54 การหยดน้ำยาจาก dropper ให้หยดตั้งฉากกับหลอด ทุกครั้ง เพื่อให้ได้ปริมาตรของหยดสม่ำเสมอ หยดน้ำยาให้ลงกลางภาชนะรับ อย่าให้ติดข้างภาชนะ เพราะอาจทำให้ปริมาตรของน้ำยาผิดไป ถ้าไม่ได้เขย่า ผสมน้ำยาในภาชนะให้เข้ากัน การใช้ medicine dropper

55 Care and use of glasswares หลังจากทำความสะอาดเครื่องแก้วแล้ว ให้ rinse ด้วยน้ำกลั่น Be conscientious!

56 LAB EXERCISES 1. ใช้ Ostwald-Folin pipette ดูดน้ำกลั่น ปริมาตร 2 mL จากขวดใส่ในหลอด ทดลอง ( ขนาด 18x150 mm) 2. ใช้ serological pipette ดูดน้ำกลั่น ปริมาตร 4 mL จากขวดใส่ในหลอดทดลอง ( ขนาด 18x150 mm) 3. ใช้ automatic pipette ดูดน้ำยา A ปริมาตร 80  L ใส่ในหลอดทดลองจากข้อ 1 4. ใช้ automatic pipette ดูดน้ำยา A ปริมาตร 750  L ใส่ในหลอดทดลองจากข้อ 2 5. เตรียมสารละลายเจือจางของน้ำยา A ในน้ำกลั่นที่ dilution 1:25 เพื่อนำไปใช้ ในวิธีปริมาณวิเคราะห์ (quantitative analysis) 6. เติมน้ำกลั่นลงใน burette และ ทำการตวงน้ำกลั่นจาก burette ปริมาตร 3 mL ลงในหลอดทดลอง ( ขนาด 18 x 150 mm) 7. เติมน้ำยา A ปริมาณ 15 หยด โดยใช้ medicine dropper ลงในหลอดทดลอง

57 Demonstration videos

58 คอมพิวเตอร์ประจำโต๊ะ > D: > Self directed Learning > Biochemistry > Clips

59 Item check list

60 ตั้งใจทำ LAB จ้า


ดาวน์โหลด ppt เครื่องมือและเทคนิคพื้นฐานสําหรับห้องปฏิบัติการชีวเคมี อ.พญ.วนัสริน ไมตรีมิตร (พี่ปอ)

งานนำเสนอที่คล้ายกัน


Ads by Google