งานนำเสนอกำลังจะดาวน์โหลด โปรดรอ

งานนำเสนอกำลังจะดาวน์โหลด โปรดรอ

Rujirek Silpjaroensup Identification Number 51711486 Small-scale Public Building Design Studio F a c u lty o f A rc h it e c t u r e Naresuan University.

งานนำเสนอที่คล้ายกัน


งานนำเสนอเรื่อง: "Rujirek Silpjaroensup Identification Number 51711486 Small-scale Public Building Design Studio F a c u lty o f A rc h it e c t u r e Naresuan University."— ใบสำเนางานนำเสนอ:

1 Rujirek Silpjaroensup Identification Number Small-scale Public Building Design Studio F a c u lty o f A rc h it e c t u r e Naresuan University

2 วิวัฒนาการการใช้วัสดุมุงหลังคา ของคนในชุมชนรอบมหาวิทยาลัยนเรศวร

3 หลังคาเป็นส่วนหนึ่งของบ้านที่ช่วยคุ้มกันแดดกันฝนและมีส่วนสําคัญต่อรูปร่างหน้าตาของ บ้านไม่น้อย โดยเฉพาะเรื่องของรูปทรงหลังคาและวัสดุที่ใช้มุงหลังคา รูปทรงหลังคาแบบไหนเหมาะกับเมืองไทย หลังคาจั่ว หลังคาปั้นหยา หลังคาแบน ฯลฯ รูปแบบหลังคามีหลายแบบก็จริง แต่ด้วยความที่อากาศ ร้อนจัดและมีฝนตกชุก คือ 2 ปัจจัยสําคัญต่อการอยู่อาศัย จึงทําให้หลังคาบ้านในประเทศไทยมี ลักษณะที่ควรจะเป็นดังต่อไปนี้ + มีชายคายื่นยาวเพื่อกันแดด + มีความลาดชันมากเพื่อระบายน้ำ + มีพื้นที่ใต้หลังคามากๆ เพื่อป้องกันความร้อน + ต้องติดตั้งฉนวนกันความร้อนได้ ดังนั้นไม่ว่าจะเลือกใช้หลังคารูปแบบใด ควรคํานึงว่าหลังคาที่เลือกใช้นั้นตอบสนองประโยชน์ใช้ สอยนี้หรือไม่ จากนั้นเรื่องความสวยงามจึงค่อยเป็นสิ่งที่ต้องคิดถึงในลําดับต่อมา

4 โครงสร้างของหลังคา โครงสร้างของหลังคานับว่าเป็นโครงสร้างส่วนที่สำคัญของบ้านอีกส่วนหนึ่งเช่นกัน เพราะ หลังคาจะทำหน้าที่คุ้มแดดคุ้มฝนให้แก่ตัวบ้านรวมทั้งผู้อยู่อาศัยด้วย เพราะเหตุว่าด้วยโครงสร้าง หลังคา และตัวหลังคาเป็นส่วนที่อยู่สูงสุดของตัวบ้าน ดังนั้นปัญหาเรื่องการรับน้ำหนักของตัว หลังคาจึงไม่ค่อยพบ แต่ที่พบบ่อยจะเป็นปัญหาเรื่องการเกาะยึดของตัวหลังคาและโครงหลังคา มากกว่า เช่น เมื่อมีลมพายุพัดแรง ๆ หลังคาที่สร้างไว้ไม่มั่นคงหรือมีการเกาะยึดไม่ดีก็มีโอกาสจะ ปลิวหลุดหรือเกิดความเสียหายได้มากกว่า นอกจากนี้ปัญหาที่ได้บ่อยอีกอย่างหนึ่งคือการแตกหรือ รั่วของหลังคาปัญหาเหล่านี้มักมีสาเหตุมาจากวัสดุที่ใช้ทำหลังคาหรือการขาดความประณีตในการ ทำหลังคา เหตุเพราะว่าหลังคาเป็นส่วนที่อยู่สูงที่สุดของตัวบ้าน เมื่อมีปัญหาเกิดขึ้นมักมองไม่เห็น และทำการแก้ไขได้ยาก ฉะนั้นขั้นตอนการทำที่ประณีต และการควบคุมดูแลอย่างถูกต้องจะช่วยลด ปัญหาต่าง ๆ ได้อย่างมาก หากจะกล่าวถึงโครงสร้างของหลังคาอาจแบ่งออกได้เป็น 2 ส่วนใหญ่ ๆ คือ + โครงหลังคา + วัสดุมุงหลังคา

5 โครงหลังคา โครงหลังคาเป็นโครงสร้างที่ทำหน้าที่ รับน้ำหนักของวัสดุมุงหลังคา โดยทำหน้าที่ ยึดมุงหลังคาอย่าง เช่นกระเบื้องมุงหลังคา ให้อยู่ในลักษณะที่มั่นคงแข็งแรงและเป็น ระเบียบ ในขณะเดียวกันก็จะทำหน้าที่ยึดตัว หลังคา ทั้งหมดให้เชื่อมต่อกับโครงสร้าง ของเสาและคานของตัวบ้านอย่างแข็งแรง โครงหลังคาที่ดีนอกจากจะต้องมีการ เชื่อมต่อหรือเกาะยึดอย่างแข็งแรงแล้วยังมี ความคงทนต่อดินฟ้าอากาศและสภาพ กาลเวลาที่ผ่านไป อีกทั้งการสร้างจะต้อง กระทำอย่างประณีตและถูกต้องในแง่ของ ขนาดและระยะต่าง ๆ เพื่อให้แนวหลังคาที่ มุงเสร็จอยู่ในลักษณะเข้าที่เรียบร้อย

6 วัสดุมุงหลังคา วัสดุที่ใช้มุงหลังคามีอยู่มากมาย หลายแบบ วัสดุมุงหลังคาที่ทำด้วยใบจาก ก็ยังคงพบเห็นได้ตามชนบทซึ่งให้ความร่ม เงาได้ดี แต่คุ้มกันฝนได้ไม่ดีนัก หลังคา บ้านที่ทำด้วยสังกะสีก็ยังพอพบเห็นได้ บ้างเนื่องจากปลูกสร้างง่าย น้ำหนักเบา และมีราคาถูก แต่จะมีปัญหาเรื่องความ ร้อนเมื่อถูกแสงแดดและมีเสียงดัง เมื่อฝน ตก สำหรับวัสดุมุงหลังคาที่ใช้กันมากใน ปัจจุบันจะทำด้วยกระเบื้องเป็นส่วนใหญ่ เพราะให้ความสวย งาม คงทน ไม่ติดไฟ และคุ้มแดดคุ้มฝนได้เป็นอย่างดี

7 ใช้วัสดุอะไรมุงหลังคา ประสิทธิภาพในการกันแดดกันฝนของวัสดุมุงหลังคาเป็นเรื่องที่ห้ามละเลยเด็ดขาด เพราะ วัสดุแต่ละชนิดมีคุณสมบัติที่เหมาะสมในการใช้งานที่แตกต่างกันออกไป วัสดุมุงหลังคาควรเป็นวัสดุ ที่มีความคงทน ไม่ต้องบํารุงรักษามากนัก ในขณะเดียวกันก็ต้องเข้ากับอารมณ์ของการตกแต่งบ้าน + หลังคาชิงเกิ้ล เป็นวัสดุ สังเคราะห์ทําจากไฟเบอร์กลาส ผสมยางมะตอย ผิวหน้าเป็นกรวดสี ต่างๆ มีน้ำหนักเบา สามารถใช้กับ หลังคาที่มีความโค้งได้ดี + หลังคากระเบื้องคอนกรีต ผลิตจากคอนกรีต พ่นสีสร้าง ลวดลายในขณะที่กระเบื้องยังเปียก อยู่ มีน้ำหนักประมาณ กิโลกรัมต่อแผ่น มีลวดลายและสีสัน ให้เลือกมาก สามารถใช้ได้กับบ้าน สไตล์โมเดิร์นและร่วมสมัย + หลังคากระเบื้องเซรา มิก เพราะทําจากเซรามิกจึงทํา ให้กระเบื้องประเภทนี้มีน้ำหนัก เบากว่ากระเบื้องคอนกรีตและมี พื้นผิวที่มันเงามากกว่า จึงเหมาะ สําหรับบ้านที่ต้องการความโดด เด่นของหลังคาเป็นพิเศษ แต่ก็มี ราคาสูงกว่ากระเบื้องคอนกรีต + หลังคากระเบื้องดินเผา ผลิตจากดินเหนียวและวัสดุ ธรรมชาติ จากนั้นจึงนําไปเผาที่ อุณหภูมิสูง มีทั้งชนิดที่เคลือบผิว มันวาวและไม่เคลือบผิว มีน้ำหนัก เบา เหมาะสําหรับบ้านสไตล์ไทย ประยุกต์ + สแกนรูฟ เป็นระบบหลังคาที่พัฒนาจากการออกแบบที่ล้ำสมัย จากการออกแบบระบบให้มีแปในตัว โครงสร้างไม่ต้องมีแป จึงทำให้สามารถยึดแผ่นเข้ากับจันทันได้โดยตรง วางจันทันได้ห่าง 1.50 m. ซึ่งทำให้เรา สามารถประหยัดค่าแปไปได้ถึง 30% ทั้งขนาดและรูปร่างของทุกแผ่นมี ความคงที่แน่นอน จึงทำให้รอยซ้อนทับ ต่าง ๆ สนิทแนบสามารถป้องกันการรั่วซึมได้เป็นอย่างดี และมีร่องกันน้ำย้อนถึง 3 ระดับ

8 + หลังคากระเบื้องไฟเบอร์ ซีเมนต์ ผลิตจากเส้นใย ธรรมชาติผสมกับซีเมนต์นําไป อัดขึ้นรูปลอนต่างๆ มีน้ำหนักเบา ราคาถูก มีระยะต่อแผ่นยาวกว่า กระเบื้อง 3 ชนิดแรก หลังคาจึง ไม่ต้องมีความลาดเอียงมาก + หลังคาไม้ ส่วนใหญ่เรียกว่า หลังคาไม้ซีดาร์ เพราะผลิตจาก ไม้สนพันธุ์ซีดาร์ เรด ซึ่งจะมี น้ำมันในเนื้อไม้ที่มีกลิ่นฉุนปลวก และแมลงกินเนื้อไม้จึงไม่มา รบกวน พื้นผิวมีทั้งแบบเรียบและ แบบผิวขรุขระ มีน้ำหนักเบา เหมาะกับบ้านสไตล์รีสอร์ต + หลังคาเหล็ก เหมาะสําหรับ งานออกแบบที่มีช่วงหลังคากว้าง เช่น โรงจอดรถหรือหลังคาคลุม สระว่ายน้ำ มีน้ำหนักเบา ไม่ เปลืองโครงสร้าง มีข้อเสียคือ เสียงดังเวลาฝนตกและกันความ ร้อนได้ไม่ดี + หลังคาเส้นใบธรรมชาติ ให้ความร่มเงาได้ดี แต่คุ้มกัน ฝนได้ไม่ดีนัก ต้นทุนต่ำ แต่ ค่อนข้างหายากในปัจจุบัน เพราะเมื่อใช้ไปในระยะ เวลานานเศษใบจะร่วง มีอายุ การใช้งานน้อย + แผ่นโพลีคาร์บอเนต ใช้ทำหลังคาที่จอดรถ กันสาด มีความสวยงาม และที่สำคัญ แสงผ่านได้ ( มากน้อยขึ้นอยู่ กับสี และ แบบที่เลือกใช้ ) รวมทั้งยังสามารถกันแสง UV ได้อีกด้วย จึงทำให้สามารถใช้ พื้นที่ได้อย่างอเนกประสงค์ + หลังคาผ้าใบขึงแรงดึง สูง กันแดดกันฝนได้ มี น้ำหนักเบา ออกแบบได้ หลายรูปทรงสีสันสดใส สามารถสกรีนลวดลายได้

9 + กระเบื้องซีเมนต์ใยหินมุงหลังคา ผลิตขึ้นจากส่วนผสมใยหินและปูนซีเมนต์ มีความ แข็งแรงทนทาน ไม่ไหม้ไฟทนกรดและด่างอย่างอ่อน ไม่ผุ เปื่อยยุ่ย หรือหด ปลวกและมอดไม่กิน ราคาถูก น้ำหนักเบาทำงานได้เร็วช่วยลดโครงสร้างหลังคาและผ่อนน้ำหนักที่ลงไปฐานราก ในการ มุงต้องมุงให้ได้มุมลาดเอียงไม่น้อยกว่า 17 องศา อายุการใช้งานน้อย + กระเบื้องเหล็กเคลือบมุงหลังคา เป็นหลังคาแผ่นเหล็กอาบสังกะสี เคลือบเม็ดหินและ อะคริลิก ทนทาน สวยงาม น้ำหนักเบา ผลิตจากแผ่นเหล็กชิ้นเดียวปั๊มขึ้นรูปลอนมีทั้งชนิดแผ่นใหญ่ 6 ลินและแผ่นเล็ก 3 ลิน + สังกะสีมุงหลังคา เป็นแผ่นสังกะสีที่เข้าเครื่องรีดเป็นลอนลูกฟูกใหญ่และ ลอนลูกฟูกเล็ก มีขนาดมาตรฐานกว้าง 2.5 ฟุต ยาว 5 ถึง 12 ฟุต + หลังคาคอนกรีตเสริมเหล็ก เป็นหลังคาที่ใช้คอนกรีตมาทำ จึง ประหยัดค่าใช้จ่ายในส่วนของโครงหลังคาได้ ราคาไม่แพง แต่ข้อเสียคือทำ ให้อาคารร้อน และปัญหาการรั่วซึม กระเบื้องลูกฟูกลอนใหญ่กระเบื้องลอนคู่กระเบื้องลูกฟูกลอนเล็ก

10 ข้อมูลจากการสำรวจ + บ้านที่ใช้วัสดุมุงหลังคาหญ้าคา + บ้านที่ใช้วัสดุมุงหลังคาสังกะสี จำนวน 2 หลัง + บ้านที่ใช้วัสดุมุงหลังคากระเบื้องลอนคู่ บ้านที่ใช้วัสดุมุงหลังคาหญ้าคา บ้านที่ใช้วัสดุมุงหลังคาสังกะสี จำนวน 2หลัง บ้านที่ใช้วัสดุมุงหลังคากระเบื้อง มหาวิทยาลัยนเรศวร

11 ข้อมูลทั่วไป : หญ้าคา เป็นพรรณไม้ล้มลุกจำพวกเดียวกับหญ้า มี เหง้าอยู่ใต้ดิน ลำต้นที่อยู่เหนือดิน มีความ สูงประมาณ ฟุต ลักษณะของใบ ออกเป็นกระจุก ตามบริเวณโคนต้น ใบมีรูป หอกเรียวยาว ริมขอบใบ คม มีขนเป็น กระจุกใบมีขนาดยาว ซม. พบ ทั่วไปในประเทศไทย ขึ้นในดินทุกชนิด ทนต่อความร้อน ประโยชน์ในทาง สถาปัตยกรรม ใช้ใบแห้งมาสานไว้มุง หลังคาบ้านเรือน ในทางเภสัชกรรมมี คุณสมบัติเป็นยารักษาโรค

12 บ้านหลังคามุงหญ้าคา ข้อมูลเบื้องต้น เจ้าของ : นายสุนทร พรมส้มซ่า อายุ 65 ปี นางละเอียด พรมส้มซ่า อายุ 63 ปี บ้านเลขที่ : หมู่ 12 หมู่บ้านลำได ตำบลเสาหิน อำเภอเมืองพิษณุโลก พิษณุโลก บ้านไม้ชั้นเดียวที่ถูกยกสูง ข้างล่างกลายเป็นที่หลบแดดของเจ้า ตูบที่คุณลุงกับคุณป้าเลี้ยงไว้ เข้าไปเจอคุณป้ากำลังทำส่วนของหลังคาสำหรับ เอาไว้เก็บถ่าน ที่คุณป้าทำใช้เอง ไม่รอช้ารีบเข้าไปสอบถามคุณป้า โดยคุณป้าบอกว่าบ้านหลังนี้ถูกสร้างเมื่อปี 2549 สร้างกันเองกับ คุณลุง ไม่ได้ใช้ชาวบ้านมาช่วย บ้านหลังนี้เป็นเรือนเครื่องผูกมุงหลังคาด้วย หญ้าแฝกน่าสนใจทีเดียว ทั้งที่ปัจจุบันชาวบ้านเลิกใช้วัสดุมุงหลังคาประเภทนี้ เปลี่ยนเป็นวัสดุที่ทนทานกันแล้ว คุณป้าบอกว่าบ้านนี้ยังไม่มีไฟฟ้าหากทำบ้านใหม่ก็จะขอไฟฟ้าเข้า โดยประมาณเดือนมีนาคม-เมษายนนี้ จะสร้างใหม่แล้ว โดยจะรื้อบ้านหลังนี้ ทั้งหมด เปลี่ยนเป็นโครงสร้างคอนกรีตอยู่ถาวร

13 บ้านหลังนี้ถูกสร้างโดยคุณลุงกับคุณป้า รวมทั้งวัสดุมุง หลังคาก็ทำกันเอง โดยคุณป้าเล่าให้ฟังว่าเริ่มจากการไปหาหญ้าคา ตามคันนาที่ขึ้นเองตามธรรมชาติ อายุประมาณ 5-6 เดือน สามารถ เก็บได้ แล้วตัดให้ยาวๆ ผึ่งแดดประมาณ 3 แดด เพื่อจะได้หญ้า คาที่แห้งและมีความเหนียว เวลาผึ่งแดดนั้นให้เกลี่ยบางๆอย่าหนา ครบ 3 แดดก็สลัดเอาเฉพาะที่ใบยาวๆไว้ ก่อนเริ่มทำเป็นตับๆนั้นก็ต้องเตรียมอุปกรณ์ เชือกปอไม้ไผ่ซีกหญ้าคาไม้รอง

14 ตับหนึ่งๆ จะมีขนาดความกว้าง 4 ศอก ยาว เมตร ยายจะเล่ากรรมวิธีให้ฟังนะ ( pls you tube ) ขั้นตอนการทำแต่ละตับ คือ คุณป้าจะนำเอาหญ้าคาไปแช่น้ำประมาณ 1 คืน เพื่อให้หญ้าคาเหนียว เวลาพับจะไม่แตกหัก นำไม้ไผ่ซีกยาว 4 ศอกทำเป็น โครงสร้างแต่ละตับ แบ่งหญ้าคาเป็นฟ่อนๆประมาณ 10 ใบ กะให้มีความยาว ประมาณ เมตร ใช้เชือกปอรัด ทำต่อไปเรื่อยๆจนหมดความยาว ของไม้ไผ่ ไม่ต้องขมวดจบเชือกปอ เพราะคุณป้าบอกว่ามันจะไม่หลุด

15 สำหรับบ้านหลังนี้แล้ว มีเป็นร้อยๆตับ โดยการมุงนั้นระยะ ซ้อนทับกันประมาณ เมตร โดยต้องมุงถี่ๆ เพื่อไม่ให้ น้ำรั่วซึมได้ โดยใช้การผูกในการยึดระหว่างตับหญ้าคากับโครง หลังคา หลังคานี้เวลากลางวันจะไม่ร้อนเพราะ หญ้าคาเป็นฉนวน อย่างดี เวลากลางคืนก็จะไม่หนาวเป็นวัสดุที่ช่วยปรับสภาพ อุณหภูมิภายในได้ดี แต่ปัญหาย่อมมีแน่ คือ การรั่วซึมของน้ำฝน จนต้องหาเอากระสอบปุ๋ยมาปิดทับ ถือเป็นปัญหาพอสมควร เวลา ฝนตกทีต้องขยับไม่เป็นอันนอน อีกปัญหาหนึ่งก็คือ เศษหญ้าคาที่ ร่วงทำให้สกปรก เนื่องจากใช้มาเป็นเวลา 3 ปีแล้ว

16 บ้านหลังนี้โครงสร้างเป็นไม้ ทั้งพื้น ผนัง ซึ่งไม้มี คุณสมบัติในการถ่ายเทความร้อนได้ดี จะไม่กักเก็บ ความร้อน ทำให้กลางคืนอุณหภูมิภายในจะเย็น และด้วยลักษณะของชายคาที่ยื่น ยาวยังช่วยในการรับแสงแดดที่จะ เข้าสู่ตัวบ้าน และป้องกันน้ำฝนที่จะ กระเซ็นเข้ามาภายในบ้าน

17 การมุงหลังคาสังกะสีใช่ว่าจะหมดไป ปัจจุบันยังนิยมอยู่กับงานบางชนิด โครงสร้างใช้ผสมผสานได้กับไม้ที่มีอยู่ ไม่ว่าจะเป็นไม้มะพร้าวและอื่นๆ ซึ่งผู้คน ยังนิยมใช้สังกะสีมุงหลังคาบ้านนั้นก็ เพราะว่า สังกะสีมีน้ำหนักเบา ทำให้ ลดต้นทุนด้านโครงสร้าง

18 บ้านหลังคามุงสังกะสี ข้อมูลเบื้องต้น เจ้าของ: นายวิชิต ปานมณี อายุ 54 ปี นางรำพึง ปานมณี อายุ 48 ปี อาชีพ: ทำนา บ้านเลขที่: 155 หมู่ 7 ตำบลท่าโพธิ์ อำเภอเมืองพิษณุโลก พิษณุโลก หากย้อนกลับไปเมื่อ 30 ปีก่อน บนเนื้อที่ 1 ไร่ 2 งาน แห่งนี้เริ่มมีการ ก่อสร้างบ้านของคุณลุงวิชิตและคุณป้ารำพึง โดยเป็นการจ้างชาวบ้านมาช่วยกันสร้าง ใช้ระยะเวลาเพียง 1 เดือน ด้วยงบประมาณ 10,000-20,000 บาท ซึ่งหากเทียบกับ อัตราในปัจจุบันแล้ว คงจะไม่ได้บ้านหลังเท่านี้แน่ สภาพบ้านหลังนี้ในปัจจุบันกับสมัยก่อน คุณลุงกับคุณป้าเล่าให้ฟังว่า ไม่ต่างอะไรมาก โครงสร้างฐานรากเป็นปูน นอกนั้นเป็นไม้ทั้งหมด ไม่ได้ปรับเปลี่ยน อะไรเลย นอกจากวัสดุมุงหลังคา ตอนแรกใช้หญ้าคา แต่พอ พ.ศ.2534 ได้ เปลี่ยนมาใช้วัสดุมุงหลังคาสังกะสี ในตอนนั้นคุณลุงซื้อสังกะสีมาในราคา 400 บาท สาเหตุที่เปลี่ยนวัสดุมุงหลังคาเพราะ หญ้าคานั้นเมื่อนานไป จะเกิดปัญหาเรื่องความ สกปรก เศษหญ้าจะร่วง และมีปัญหาการรั่วซึมของน้ำฝน แต่ยังคงเหลือร่องรอยของ วัสดุมุงหลังหญ้าคา ในส่วนที่เป็นครัวชั้นบน สาเหตุที่เลือกใช้วัสดุมุงหลังคาสังกะสี เพราะในสมัยก่อนหลังคา กระเบื้องเป็นวัสดุที่ยังไม่เป็นที่นิยมแพร่หลาย และสังกะสียังหาซื้อได้ง่าย

19 จากการสอบถามถึงผลกระทบหลังจากเปลี่ยนมาใช้วัสดุมุง หลังคาสังกะสี ท่านทั้งสองกล่าวว่ามีปัญหาเรื่องอุณหภูมิภายใน บ้าน เนื่องด้วยบ้านหลังนี้เป็นบ้านไม้สองชั้น ชั้นล่างยกใต้ถุนสูง ช่วงกลางวันก็จะอยู่กันแต่ข้างล่าง ชั้นบนนั้นจะร้อนในเวลา กลางวัน เพราะส่วนผนังประกอบไปด้วยผนังสังกะสีและผนังไม้ และส่วนวัสดุมุงหลังคาเป็นสังกะสี เนื่องจากสังกะสีมี คุณสมบัติเป็นตัวนำความร้อนได้ดี หากกลางคืนแล้วจะเย็น เพราะไม้มีคุณสมบัติสามารถ ถ่ายเทความร้อนได้ดี แต่ปัจจุบันนี้ชั้นบนนั้น ไม่ได้ถูกใช้งาน กลับปล่อยให้โล่ง เป็นเพียงที่สำหรับเก็บของ ท่านทั้งสองใช้งาน เพียงแค่ชั้นล่างเท่านั้น เพราะสะดวกดี ไม่มีการล้อมรั้วแต่อย่างใด เรียกได้ว่า open space แม้ในส่วน private ก็ตาม พื้นไม้ หลังคามุงด้วยสังกะสี ส่วนที่เป็นผนังสังกะสี ส่วนที่เป็นผนังไม้

20 พื้นที่ชั้นบนถูกเปลี่ยนสภาพเป็นที่เก็บของ พื้นที่ชั้นล่างถูกปรับให้เป็นพื้นที่สำหรับนอน บริเวณที่เป็นครัวพบว่าภายใต้หลังคาสังกะสีมีหญ้าคาอยู่ ซึ่งดูแล้วก็ เหมือนเป็นฉนวนกันความร้อนแบบหนึ่ง แต่มีปัญหาที่ว่ามีเศษหญ้าคาร่วง เนื่องจากใช้เป็นเวลานานแล้ว การรั่วซึมของน้ำฝน เนื่องจากสังกะสีง่ายต่อการเกิดสนิม หากสัมผัสกับ น้ำและออกซิเจนเป็นประจำ จะเกิดการผุกร่อน เวลารั่วคุณลุงก็จะเปลี่ยน เฉพาะแผ่นที่ผุ และในช่วงฝนตกนั้นก็เกิดเสียงรบกวน ซึ่งเป็นปัญหาใน ช่วงแรก แต่ปัจจุบันชินกันเสียแล้ว ถามถึงอนาคตว่าจะปรับเปลี่ยนหรือไม่ ท่านทั้งสองกล่าวว่าไม่แล้ว จากการสอบถามถึงวัสดุกันความร้อน คุณป้านั้นก็รู้จัก แต่ เนื่องจากสิ้นเปลืองจึงเลือกที่จะไม่ใช้ดีกว่า ปัจจัยหลักนั่นก็คือ เงินนั่นเอง

21 บ้านหลังคามุงสังกะสี ข้อมูลเบื้องต้น เจ้าของ : นายเสน่ห์ สิงหเดช อายุ 50 ปี บ้านเลขที่ : 127/2 หมู่ 7 ตำบลท่าโพธิ์ อำเภอเมืองพิษณุโลก พิษณุโลก บ้านหลังนี้บนเนื้อที่ 1 งานกว่าๆถูกสร้างมาแล้วประมาณ 50 ปีน่าจะได้ จากคำบอกเล่าของคุณลุงเสน่ห์ ซึ่งย้ายเข้ามาอยู่ในปี 2538 ซึ่งรายละเอียดเมื่อ ครั้งถูกสร้างนั้นคุณลุงไม่ทราบจึงไม่มีข้อมูลตรงนี้ จากการสำรวจบ้านหลังนี้เป็นบ้านสองชั้น ชั้นล่างถูกยกให้สูง เป็น เพียงที่เก็บของ เก็บเรือ และเป็นที่พักผ่อนของคุณลุง คือมีผูกเปลเอาไว้ สำหรับ คุณลุงเอาไว้นอน แต่ปัจจุบันไม่ได้ใช้งานแล้ว ภายในบ้านมีห้อง 1 ห้องสำหรับลูก สาว คุณลุงนอนข้างนอก ไม่มีประตูปิดบ้าน ลมโกรกสบายดี บนพื้นที่บริเวณใกล้ๆนี้ถูกถมให้สูงขึ้นตั้งแต่สมัยก่อนแล้ว ซึ่งจะเป็น ของคนมีเงิน แต่ยกเว้นพื้นที่ของคุณลุง

22 พื้นที่ชั้นล่างที่ใช้เป็นที่เก็บของอุปกรณ์การเกษตร พื้นที่ที่อยู่ต่ำกว่าบ้านหลังอื่นๆ เกิดน้ำขังใต้ถุนบ้าน ลักษณะของการระบายความร้อน ที่มีการทำช่องเปิดใต้ หลังคา และยังช่วยให้ภายในบ้านสว่างโดยไม่ใช้ไฟฟ้า ตัวบ้านมีความ flow ช่วยในการระบายความร้อนในบ้าน มีน้ำอยู่ข้างล่าง ช่วยให้บ้านเย็น

23 คุณลุงเสน่ห์บอกว่าตั้งแต่มาอยู่บ้านก็ไม่ได้ปรับปรุงอะไรเลย นอกจากรางน้ำที่เปลี่ยนมาเมื่อ 3-4 ปีก่อน หน้านี้ เพราะมันผุ ถึงแม้หลังคาสังกะสีบางจุดจะมีรอยรั่วก็ตาม เพราะหากจะเปลี่ยนก็คงต้องเปลี่ยนทั้งชุด แต่ปัจจัยที่สำคัญของคุณลุง คือ เงิน รางน้ำที่เปลี่ยนรูรั่วของหลังคา คุณลุงบอกว่ามันก็ไม่ค่อยร้อน เพราะข้างล่างก็เป็นน้ำ บ้านเลยเย็นๆ ในบ้านก็โล่ง และยังมีช่องระบาย อากาศข้างบน ลุงบอกว่าจะเปลี่ยนหลังคาชนิดอื่นทำไม

24 ข้อมูลเบื้องต้น : กระเบื้องซีเมนต์ใยหิน หรือกระเบื้องไฟเบอร์ซิเมนต์ กระเบื้องมุงหลังคาชนิดนี้มานานกว่า 50 ปี เนื่องจากโครงสร้างบ้านส่วนใหญ่ในสมัยก่อนเป็นไม้ จึงเหมาะกับการมุงหลังคาด้วยวัสดุ เบา ประกอบกับวิธีการมุงกระเบื้องซีเมนต์ใยหินไม่ยุ่งยาก ซับซ้อน จึงเป็นที่นิยมใช้กันอย่างแพร่หลาย ด้วยคุณสมบัติของแร่ใยหินที่ สามารถทนความร้อนได้สูง เหนียว และแข็งแรง เมื่อนำมาผสมกับปูนซีเมนต์ จึงได้แผ่นกระเบื้องซิเมนต์ใยหินที่บาง น้ำหนักเบา มีความ แข็งแรง ทนความร้อนได้สูง และมีขนาดใหญ่ซึ่งมีความยาวแผ่นมาตรฐาน 1.20 – 1.50 เมตร และขึ้นรูปลอนได้ทั้งลอนใหญ่และลอนเล็ก กระเบื้องซีเมนต์ใยหิน ผลิตจากปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ (Portland Cement) ผสมกับใยหินสำลี-Asbestos Fiber ชนิดที่มีชื่อเรียกว่า Chrysotile ซึ่งเป็นใยหินที่มีความอ่อนนุ่มและปลอดภัยในการใช้ คุณสมบัติของเส้นใยหินชนิดอ่อนนุ่มที่เรียกชื่อว่า Chrysotile Asbestos ซึ่งเป็นส่วนผสมของกระเบื้องซีเมนต์ใยหินที่ผลิตขาย อยู่ในประเทศไทยขณะนี้ สำหรับใยหินชนิด Chrysotile Asbestos ที่ใช้ในการผลิตกระเบื้องมุงหลังคานั้นได้รับอนุญาตจากกระทรวง อุตสาหกรรมให้นำเข้าจากต่างประเทศเพื่อใช้เป็นส่วนผสมในการผลิตได้ รวมทั้งได้รับการศึกษาด้านความปลอดภัยในการใช้งาน ทั้งนี้ จากคุณลักษณะของการเกาะยึดของเส้นใยกับซีเมนต์ที่มั่นคงถาวรของผลิตภัณฑ์กระเบื้องซีเมนต์ใยหินที่มีการผลิตและใช้กันอย่าง แพร่หลายในประเทศไทย ก็แตกต่างกับการใช้งานในบางประเทศที่มีการนำใยหิน ไปใช้งานในรูปแบบอิสระ เช่น ใช้เป็นฉนวนหุ้มท่อแอร์ หรือใช้เป็นสารฉีดพ่นหุ้มโครงสร้างเหล็กเพื่อป้องกันไฟ ซึ่งมีโอกาสที่จะฟุ้งกระจายไปในสิ่งแวดล้อมได้ ทั้งนี้ ในปัจจุบันได้มีผู้ผลิตบางรายเริ่มนำเส้นใยชนิดอื่นมาใช้ผลิตทดแทนใยหินบ้างแล้ว อาทิเช่น เส้นใยธรรมชาติ (Cellulose Fiber) และ เส้นใยสังเคราะห์ (PVA Fiber) ซึ่งจะเรียกว่าเป็นกระเบื้องไฟเบอร์ซีเมนต์ โดยเป็นอีกทางเลือกหนึ่งของผู้บริโภค และคาดว่า สินค้าจะเป็นที่นิยมของตลาดต่อไปในอนาคต

25 บ้านหลังคามุงกระเบื้องลอนคู่ เจ้าของ : นายดัด น่วมชุม พิษณุโลก อายุ : 64ปี อาชีพ : เกษตรกร บ้านเลขที่ : 50/2 หมู่ 8 ตำบลท่าโพธิ์ อำเภอเมืองพิษณุโลก พิษณุโลก บ้านหลังนี้ตั้งอยู่ในพื้นกว่า 2 งาน เป็นบ้านไม้ชั้นเดียวยกใต้ถุนสูง ข้างล่างมีพื้นที่สำหรับเก็บอุปกรณ์ต่างๆ ก่อสร้างมาแล้ว 30 ปี มีพื้นที่ทำ การเกษตรปลูกพืชผลต่างๆ มีการขุด บ่อน้ำไว้ใช้เอง และพื้นที่ปศุสัตว์ สำหรับเลี้ยงหมู

26 จากการสอบถาม มีการปรับปรุงบ้านหลังนี้มาแล้วหนึ่งครั้ง เมื่อ 10 ปีที่แล้ว ด้วยงบ 30,000 บาทและระยะเวลา ประมาณ 1 เดือน จ้างชาวบ้านใกล้เคียงมาช่วยกัน โดยคุณลุงออกแบบเองตั้งแต่ครั้งแรกที่เริ่มสร้างและครั้งปรับปรุง เนื่องจากคุณลุงเคยเป็นช่างมาก่อน งานปรับปรุงเป็นงานติดตั้งฝ้ายิปซัมทั้งภายนอกและภายในและเปลี่ยนเป็นหลังคาปั้นหยา (เป็นประเภทของหลังคา ที่ทุกด้านลาดไหลลงสู่ผนัง โดยมักมีความชันไหลเอียงเท่ากัน หลังคาปั้นหยาของบ้านทรงสี่เหลี่ยมผืนผ้า จะมีสามเหลี่ยม 2 ด้าน และมีสี่เหลี่ยมคางหมู 2 ด้าน ซึ่งเกือบทั้งหมดจะต้องมีความลาดเอียงเดียวกัน เพื่อให้สมดุลกัน) แล้วมุงด้วย กระเบื้องลอนคู่ ซึ่งเป็นกระเบื้องชนิดที่พบได้บ่อยในชนบท เนื่องจากหลังคาแบบเก่านั้น เป็นหลังคาจั่วมุงหลังคาด้วย สังกะสี ซึ่งเกิดปัญหาต่างๆ คือ ปัญหาการรั่วซึมของน้ำฝน ด้วย เหตุที่ว่าบ้านของคุณลุงมุงหลังคาดาด (ดาด คือ การมุงหลังคาที่ ไม่มีความลาดเอียง หรือมีความลาดเอียงน้อยมาก) ทำให้เวลามี ลมแรงๆตอนฝนตก น้ำฝนจะกระเซ็นเข้าภายใน และเกิดเสียงดัง

27 คุณลุงเล่าอีกว่าบ้านสมัยก่อนแถวนี้มักทำหลังคาที่มีความชันไม่มาก เอาแค่ลูกมะนาวไม่กลิ้ง แกเปรียบเล่นๆให้ ฟัง ซึ่งจากการสังเกตพบว่าบริเวณนั้นยังคงมีหลังคาที่มีความชันไม่มากเหลืออยู่ แต่ก็ยังมีการพัฒนาปรับปรุงกัน ในช่วง 10 กว่าปีที่ผ่านมา เนื่องจาก สังกะสีคงมีข้อเสียและส่งผลเสียในระยะ ยาว ก็จะพบหลังคากระเบื้องแทรกตัว บ้างในส่วนของพื้นที่รอบๆมหาวิทยาลัย ในส่วนพื้นที่ใกล้มหาวิทยาลัยจะเป็น หลังคากระเบื้องเสียมากกว่า นอกจากนี้ คุณลุงจึงติดตั้งฝ้าภายใน แบบทีบาร์เพื่อลดการถ่ายเทความ ร้อนได้อีกระดับหนึ่ง และภายนอก เพื่อป้องกันนก และเทคนิคอื่นๆที่ เหมาะสมในการช่วยระบายความ ร้อน เช่น การมีช่องเปิดหน้าต่าง ช่องเปิดไม้ระแนง ซึ่งผ่านไป 10 กว่าปีแล้ว ไม่มีปัญหาใดๆ น้ำฝนไม่รั่ว ไม่เกิดเสียงดังเวลาฝนตก ไม่ร้อน มีอายุการใช้งานอีกยาวไกล

28 + เปรียบเทียบด้านคุณภาพและคุณสมบัติ รายการหญ้าคาสังกะสีลอนใหญ่กระเบื้องซีเมนต์ใยหิน 1. ขนาดและน้ำหนัก ต่อ 1 แผ่น ไม่มีขนาดมาตรฐาน มีน้ำหนักเบามีขนาดยาวตั้งแต่ 5-12 ฟุต กว้าง 2.5 ฟุต ขนาด 50 x 120 ซม. หนา 0.5 ซม.น้ำหนัก 6.2 กก. 2.โครงหลังคา ไม่ต้องใช้แปเพราะสามารถวางพาดบน จันทันได้เลย ประหยัดโครงสร้าง ต้องใช้แปและโครงสร้างต้องใช้แปและโครงสร้าง ที่มาก 3. เสียงขณะฝนตกเบาเสียงดังเบากว่าสังกะสี แต่ดังกว่าหญ้าคา 4. การกันฝน กันฝนได้ดีหากมีการเว้นระยะห่างของตับ หญ้าคาที่เหมาะสม มักมีปัญหาเรื่องน้ำรั่วและการไหลย้อน ของน้ำฝนเนื่องจากขนาดสังกะสี ไม่เท่ากันในแต่ละรุ่นการผลิต มักมีปัญหาเรื่องน้ำรั่วและการ ไหลย้อนของน้ำฝนเนื่องจาก ขนาด กระเบื้องไม่เท่ากันในแต่แต่ละรุ่น การผลิต 5. ความร้อน สะท้อนความร้อนได้มากกว่า ทำให้เก็บสะสมความร้อนน้อยกว่า บ้านจะเย็นทันทีในตอนค่ำ สะท้อนความร้อนได้ไม่มากทำให้เก็บ สะสมความร้อนได้มากและระบาย ความร้อนได้ช้าทำให้บ้านยังคงร้อน ในตอนค่ำ สะท้อนความร้อน ได้ไม่มาก ทำให้เก็บสะสมความร้อน ได้มากแต่น้อยกว่าสังกะสี และระบายความร้อนได้เร็ว กว่าสังกะสี 6. การติดตั้ง เสียเวลาในการทำเป็นตับ และใช้ใน ปริมาณมาก ใช้แรงงานและเวลาในการติดตั้ง มาก 7. ความคงทนประมาณ 3 ปีจากการสำรวจ มีอายุการใช้งานตั้งแต่ ปี เริ่มแตกร้าวหลังจากใช้งาน แล้วประมาณ 3 ปี 8.อันตรายต่อสุขภาพมีฝุ่นละออง เศษหญ้าคา หากมีอายุการใช้ งานเป็นเวลานาน เป็นสารประกอบโลหะสังกะสี ในรูปสังกะสี ออกไซด์ อาจเข้าทางจมูกได้จากการสูดดมมี อันตรายต่อระบบทางเดินหายใจ อันตรายจากใยหินอาจก่อมะเร็ง

29 การเปลี่ยนแปลงการใช้วัสดุมุงหลังคาของคนในชุมชนรอบมหาวิทยาลัยนเรศวร มีการ เปลี่ยนแปลงตามสมัย โดยสมัยก่อนนั้นชาวบ้านรู้จักกันเพียงวัสดุมุงหลังคาหญ้าคา ที่สามารถหาได้จากข้าง ท้องนา ซึ่งต่างจากสมัยนี้ที่หายาก จะต้องซื้อมาจากต่างพื้นที่บ้าง แล้วมีการใช้สังกะสีในเวลาต่อมา จากข้อมูล”ในปี 2526 บริษัทผาแดง อินดัสทรี ซึ่งเป็นของคนไทยก็ได้เข้ามาทำเหมืองอย่าง จริงจัง ผลิตแร่สังกะสีและสามารถถลุงแร่ได้เป็นแห่งเดียวในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ แร่เหล่านี้ก็ส่งให้คนไทย ใช้ทั่วประเทศ และยังส่งออกได้ด้วย “ ซึ่งในช่วงนี้นี้เองที่สังกะสีเริ่มเข้ามามีบทบาทกับคนในชุมชน เนื่องจากมี คุณสมบัติที่ดีกว่าหญ้าคา ทั้งในเรื่องความสะอาด อายุการใช้งาน น้ำหนัก การติดตั้ง การกันแดดกันฝน แต่ ยกเว้น การดูดซับและระบายความร้อน เสียงดังเวลาฝนตก การยึดโยง และจุดยึดโยงสำคัญมาก สังกะสีไม่หนัก แรงลมจะทำมาด้านข้าง อาจทำให้หลังคาปลิวได้ หลังจากที่ได้มีการก่อตั้งมหาวิทยาลัยนเรศวร ในปี 2533 การใช้วัสดุมุงหลังคาที่เป็นกระเบื้อง เริ่มมีการรู้จักและนำมาใช้บ้าง ซึ่งคุณสมบัตินั้นดีขึ้นกว่าการใช้สังกะสี ในเรื่องการดูดซับและระบายความร้อน การดูดซับเสียงเวลาฝนตก และมีสีให้เลือกหลายหลายตามความชอบของคน จากการสำรวจพบว่ายังคงหลงเหลืออยู่บ้างในการใช้วัสดุมุงหลังคาหญ้าคา ส่วนวัสดุมุงหลังคา สังกะสีและกระเบื้อง ยังคงมีส่วนต่างไม่มาก ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับปัจจัยต่างๆในการเปลี่ยนมาใช้ ทั้งเรื่องของ ราคา และข้อมูลที่ชาวบ้านเข้าใจ ในปัจจุบันวัสดุมุงหลังคามีหลายหลายแบบให้เลือกใช้มากมาย ที่มีความสวยงามเพิ่มมากขึ้น และ มีคุณสมบัติที่ดียิ่งขึ้น ทั้งนี้ควรมีข้อมูลในการตัดสินใจในการเลือกซื้อมาใช้ด้วย สรุปข้อมูล

30 บรรณานุกรม รวมทั้งผู้ให้การสัมภาษณ์ทุกท่าน นายสุนทร พรมส้มซ่า นางละเอียด พรมส้มซ่า นายเสน่ห์ สิงหเดช นายดัด น่วมชุม


ดาวน์โหลด ppt Rujirek Silpjaroensup Identification Number 51711486 Small-scale Public Building Design Studio F a c u lty o f A rc h it e c t u r e Naresuan University.

งานนำเสนอที่คล้ายกัน


Ads by Google