งานนำเสนอกำลังจะดาวน์โหลด โปรดรอ

งานนำเสนอกำลังจะดาวน์โหลด โปรดรอ

การจัดการความรู้ (Knowledge Management) ระบาดวิทยา Epidemiology) ระบาดวิทยา (Epidemiology) วันที่ 19 พฤษภาคม 2554 กลุ่มพัฒนาความร่วมมือทันตสาธารณสุขระหว่างประเทศ.

งานนำเสนอที่คล้ายกัน


งานนำเสนอเรื่อง: "การจัดการความรู้ (Knowledge Management) ระบาดวิทยา Epidemiology) ระบาดวิทยา (Epidemiology) วันที่ 19 พฤษภาคม 2554 กลุ่มพัฒนาความร่วมมือทันตสาธารณสุขระหว่างประเทศ."— ใบสำเนางานนำเสนอ:

1 การจัดการความรู้ (Knowledge Management) ระบาดวิทยา Epidemiology) ระบาดวิทยา (Epidemiology) วันที่ 19 พฤษภาคม 2554 กลุ่มพัฒนาความร่วมมือทันตสาธารณสุขระหว่างประเทศ นางน้ำผึ้ง รัตนพิบูลย์

2 What is Epidemiology? The study of distribution and determinants of disease frequency in human population. (McMahon B., Pugh TF,1970) The study of distribution and determinants of disease frequency in human population. (McMahon B., Pugh TF,1970) The study of the occurrence of disease in a human population. ( The study of the occurrence of disease in a human population. (CDC Center of Disease Control and prevention, 1978)

3 What is Epidemiology? The study of distribution and determinants of health-related states or events in specified population, and application of this study to control of health problems. (Last, 1988) The study of distribution and determinants of health-related states or events in specified population, and application of this study to control of health problems. (Last, 1988)

4 What is Epidemiology? Epidemiology is about the interplay Epidemiology is about the interplay And the interactions between human hosts, disease agents and their environments. It serves as a rationally logical foundation for public health and preventive medicine. It serves as a rationally logical foundation for public health and preventive medicine. South-East Asia Regional Conference on Epidemiology, 2010

5 การศึกษาเกี่ยวกับการกระจาย ของโรคและปัจจัย ที่มีอิทธิพลต่อ การกระจายของโรคในมนุษย์ รากศัพท์ของ “Epidemiology” มาจาก ภาษากรีก Epi = On, Upon Demos = People Logos = Knowledge ระบาดวิทยา คือ อะไร

6 ระบาดวิทยา คือ... ควบคุมโรค ประชากรการเกิดโรค การศึกษา สาเหตุ (หรือปัจจัยเสี่ยง) คืออะไร การกระจายของโรค: บุคคล เวลา สถานที่

7 วิวัฒนาการเกี่ยวกับความเข้าใจ เกี่ยวกับโรค ต้นคริสศตวรรษที่ 19 Florence Nightingale และ คณะ ได้ให้นิยามดังนี้  โรคเป็นภาวะของความไม่สมดุลย์ของร่างกาย เช่น การมี ไข้ อาเจียร เหงื่อออก ท้องร่วง ฯลฯ  การป้องกันโรคทำได้โดย การหลีกเลี่ยงสิ่งทีทำให้เกิด ความไม่สมดุลย์ เช่น การอยู่ในที่ที่มีอากาศถ่ายเทดี มีน้ำ สะอาด มีสุขาภิบาลดี และรับประทานอาหารที่ถูก สุขลักษณะ  การรักษาทำได้โดยการทำให้เหงื่อออก การทำให้อาเจียร การเอาเลือดที่เสียคั่งออกมา ต่อมากลางคริสศตวรรษที่ 19  Pierre Charles-Alexander Louis พบว่าการการเอา เลือดที่เสียคั่งออกมาไม่มีผลต่อการรักษา  John Snow และคณะค้นพบว่าการระบาดของโรค อหิวาตกโรคเกิดจากดื่มน้ำที่ปนเปื้อนสิ่งปฏิกูล

8 วิวัฒนาการเกี่ยวกับความเข้าใจ เกี่ยวกับโรค ( ต่อ ) ปลายคริสศตวรรษที่ 19 Robert Koch และคณะ  ค้นพบเชื้อ Tubercle bacillus และ เชื้ออื่นๆ ที่ เป็นสาเหตุของโรค  นอกจากนี้ยังพบเชื้อที่เป็นสาเหตุเฉพาะของโรค แต่ละโรค  พบว่าการรักษาและป้องกันโรคทำได้โดยกำจัด สาเหตุของโรค  สิ่งที่ยังไม่พบในยุคนี้คือ เพราะเหตุใดผู้ที่สัมผัส เชื้อบางคนจึงไม่เป็นโรค ยุคปัจจุบัน  ค้นพบสาเหตุของโรค และเข้าใจธรรมชาติของ โรคมากขึ้น  นอกจากนี้ยังพบว่าการเกิดโรคบางโรคยังมี สาเหตุร่วมหลายประการ เช่น จากเชื้อโรคเอง จากพฤติกรรมของผู้ป่วย และจากสภาพ สิ่งแวดล้อม

9  บอกธรรมชาติของการเกิดโรค (National history of disease)  หาสาเหตุของโรค (Causation)  วัดสถานะสุขภาพและการเปลี่ยนแปลง (Description of health status and changing in time)  ประเมินมาตรการ (Evaluation of health intervention) ประโยชน์ของระบาดวิทยา demiology% ppt

10 ในภาวะที่มีความสมดุลระหว่างปัจจัย ทั้งสามจะไม่มีโรคเกิดขึ้นในชุมชน (Stage of equilibrium) Environment AgentHost องค์ประกอบในการเกิดโรค (Epidemiologic Triangles)

11 Host, Agent and Environment HostAgentEnvironment Genetic factors Personality Age Gender Race Immunities Behavior Lifestyle Infectious: bacteria viruses parasite Chemical: poisons allergens Physical: radiation Social: Social Economic Status Country of residence Physical: pollution (air, water) heat, cold light disaster

12 ในภาวะที่ไม่มีความสมดุลระหว่าง ปัจจัยทั้งสาม จะมีโรคเกิดขึ้นใน ชุมชน (Stage of unequilibrium) Environment Agent Host ภาวะที่ไม่สมดุลนี้ อาจ เกิดขึ้นเนื่องจาก  สิ่งที่ทำให้เกิดโรคมีความสามารถในการแพร่กระจายโรค และทำให้เกิดโรคมากขึ้น  สัดส่วนของคนที่มีความไวในการติดโรคเพิ่มมากขึ้น โดยเฉพาะทารกและคนชรา  การเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อมที่สนับสนุนให้มีการ แพร่กระจายของโรค เช่น ในฤดูฝนทำให้ยุงลายเพิ่มจำนวน ไข้เลือดออกสูงขึ้น

13 หลักการป้องกันและ ควบคุมโรค Environment AgentHost 1. การวินิจฉัยแต่ แรกเริ่ม และ รักษาทันที 2. การค้นหาและ รักษาพาหะนำ โรค 3. การควบคุม แหล่งแพร่เชื้อ การควบคุม สิ่งแวดล้อม เช่น ขยะ น้ำ เสีย สิ่งปฏิกูล สัตว์และแมลง ที่เป็นพาหะนำ โรค 1. การส่งเสริม สุขภาพ โภชนาการ สุขศึกษา 2. การคุ้มกัน เฉพาะ เช่น วัคซีน

14 1. ระยะมีความไวต่อการเกิดโรค (Stage of susceptibility) 2. ระยะก่อนมีอาการของโรค (Stage of preclinical disease) 3. ระยะมีอาการของโรค (Stage of clinical disease) 4. ระยะมีความพิการของโรค (Stage of disability) แบ่งออกได้เป็น 4 ระยะ คือ ธรรมชาติการเกิดโรค The Natural History of Disease

15 ทำไมต้องรู้ธรรมชาติการ เกิดโรค ?  เพื่อประโยชน์ในการป้องกันโรค  เพื่อประโยชน์ในการวินิจฉัยโรค และ หาสาเหตุที่แท้จริง ของโรค โดยเฉพาะอย่างยิ่งถ้าโรค นั้นเป็นโรคที่มีระยะ ฟักตัวนาน (long latency)

16 1. ระยะมีความไวต่อ การเกิดโรค (Stage of susceptibility) 2. ระยะก่อนมี อาการของโรค (Stage of preclinical disease) 3. ระยะมีอาการ ของโรค (Stage of clinical disease) 4. ระยะมีความ พิการ (Stage of disability) การป้องกัน ขั้น 1 (1 o preventio n) การ ป้องกันขั้น 3 (3 o preventio n) การป้องกัน ขั้น 2 (2 o preventio n) กำจัดปัจจัย เสี่ยงเพื่อลด ผู้ป่วยรายใหม่ รักษาที่ถูกต้อง และส่งต่อตาม ความเหมาะสม เพื่อลด ภาวะแทรกซ้อ น ลดความ พิการ และทำ ให้ชีวิตที่ เหลืออยู่มี คุณภาพ คัดกรองรีบ รักษาทันที เพื่อลดความ รุนแรงและลด การดำเนินโรค ppt ธรรมชาติการเกิด โรค คนปกติมี risk แต่ไม่ป่วย มีพยาธิสภาพแต่ ยังไม่มีอาการ มีอาการของโรค เกิดขึ้น หาย หรือ มีความ พิการ หลงเหลืออยู่

17 อุบัติการณ์ incidence – ผู้ป่วยราย ใหม่ ความชุก prevalence – ผู้ที่กำลัง ป่วย ( รวมรายใหม่ และ รายเก่าที่ยัง ไม่หาย ) ป่วยราย ใหม่ incidenc e Prevalen ce ตาย หา ย นิยามศัพท์

18 Endemic ( โรคประจำถิ่น ) – โรคที่พบการระบาดได้ตามความคาดหมายในกลุ่ม ประชากร –“Background” level Cécile Viboud, et al. Emerg Infect Dis [serial on the Internet] Apr. Available from จำนวนคาดการณ์ผู้เสียชีวิตในแต่ละปีนิยามศัพท์

19 Epidemic – เมื่อพบผู้ป่วยหรือการระบาดมากกว่าความคาดหมาย ( มากกว่าปรกติ ) Pandemic – เมื่อพบการระบาดในวงกว้างทางภูมิศาสตร์ หรือ ทั่ว โลก

20 Endemic Epidemic Number of Cases of a Disease Time Endemic vs Epidemic

21 Ratio : ตัวตั้งไม่จำเป็นต้องเป็นส่วนหนึ่งของตัวหาร Proportion : เปรียบเทียบจำนวนย่อยกับจำนวน รวมทั้งหมด Rate : มีเวลาเกี่ยวข้อง miology% ppt การวัดทางระบาดวิทยา

22 อัตราส่วน Ratio a/b เป็นการเปรียบเทียบค่าตัวเลข ของจำนวนหนึ่งกับอีกจำนวน หนึ่ง โดยตัวตั้งไม่ได้มาจาก ตัวหาร

23 สัดส่วน Proportion ผู้ป่วยโรคมะเร็งปอด 5 รายต่อ ประชากร 100 คน x/x+y+…..X 100 เป็นการเปรียบเทียบระหว่างตัวตั้ง ซึ่งเป็นจำนวนหนึ่งของตัวหาร กับ ตัวหารซึ่งเป็นจำนวนรวมทั้งหมด มักนิยมแปลงเป็นรูปร้อยละหรือ เปอร์เซ็นต์

24 อัตรา Rate a/(a+b) X k การเปรียบเทียบจำนวน ความถี่ของโรคหรือลักษณะ บางอย่างต่อหน่วยประชากรที่ เฝ้าสังเกต

25 ความชุก (Prevalence) : จำนวนผู้ป่วย ทั้งหมดที่มีอยู่ (เก่าและใหม่) ในระยะเวลาที่ กำหนด อุบัติการณ์ (Incidence) : จำนวนผู้ป่วยใหม่ ที่เกิดขึ้นในระยะเวลาที่กำหนด miology% ppt การวัดทางระบาดวิทยา

26 จำนวนผู้ป่วยทั้งหมดที่มีอยู่ในระยะเวลาที่กำหนด จำนวนผู้ป่วยทั้งหมด จำนวนประชากรทั้งหมด จำนวนประชากร 1000 คน ความชุก = x 1000 = 8 ต่อประชากรพันคน miology% ppt ความชุก (Prevalence)

27 จำนวนผู้ป่วยใหม่ที่เกิดขึ้นในระยะเวลาที่กำหนด จำนวนผู้ป่วยใหม่ที่เกิดขึ้น จำนวนประชากรที่เสี่ยงต่อการเกิดโรค จำนวนประชากร 1000 คน อุบัติการณ์ = x 1000 = 5 ต่อประชากรพันคน miology% ppt อุบัติการณ์ (Incidence)

28 สวัสดี


ดาวน์โหลด ppt การจัดการความรู้ (Knowledge Management) ระบาดวิทยา Epidemiology) ระบาดวิทยา (Epidemiology) วันที่ 19 พฤษภาคม 2554 กลุ่มพัฒนาความร่วมมือทันตสาธารณสุขระหว่างประเทศ.

งานนำเสนอที่คล้ายกัน


Ads by Google