งานนำเสนอกำลังจะดาวน์โหลด โปรดรอ

งานนำเสนอกำลังจะดาวน์โหลด โปรดรอ

กาพย์ห่อโคลงประพาสธารทองแดง

งานนำเสนอที่คล้ายกัน


งานนำเสนอเรื่อง: "กาพย์ห่อโคลงประพาสธารทองแดง"— ใบสำเนางานนำเสนอ:

1 กาพย์ห่อโคลงประพาสธารทองแดง

2 กาพย์ห่อโคลงประพาสธารทองแดง
ผู้แต่ง เจ้าฟ้าธรรมธิเบศรไชยเชษฐสุริยวงศ์ (เจ้าฟ้ากุ้ง)

3 ลักษณะคำประพันธ์ กาพย์ห่อโคลง
ลักษณะคำประพันธ์ กาพย์ห่อโคลง คำประพันธ์ประเภทกาพย์ห่อโคลง มีลักษณะทางฉันทลักษณ์ดังนี้ ขึ้นต้นด้วยกาพย์ยานี ๑ บท แล้วตามด้วยโคลงสี่สุภาพ ๑ บท ใจความ เหมือนกัน กาพย์ห่อโคลงประพาสธารทองแดงนั้น มีกาพย์ยานีและโคลงสี่สุภาพรวม ๑๐๘ คู่ และโคลงปิดท้ายมี ๒ บท จุดประสงค์ในการแต่ง เป็นบทชมธรรมชาติ เพื่อความเพลิดเพลินใน การเดินทาง ที่มาของเรื่อง หนังสือปริทรรศน์วรรณคดีไทยของนายตำรา ณ เมืองใต้

4 แผนผัง

5 กาพย์ยานี ๑๑

6 โคลงสี่สุภาพ

7 เร่ร่ายผายผาดผัง หัวริกรื่นชื่นชมไพร สุขเกษมเปรมหน้าเหลือบ ลืมหลัง
เที่ยวเล่นเป็นเกษมสุข แสนสิ่งสนุกปลุกใจหวัง เร่ร่ายผายผาดผัง หัวริกรื่นชื่นชมไพร        สุขเกษมเปรมหน้าเหลือบ ลืมหลัง แสนสนุกปลุกใจหวัง วิ่งหรี้ เดินร่ายผายผันยัง ชายป่า หัวร่อรื่นชื้นชี้ ส่องนิ้วชวนแล ถอดคำประพันธ์ได้ว่า การเที่ยวเล่นในครั้งนี้ช่างมีความสุขสนุกสนาน เหลือเกิน รีบเดินอย่างรวดเร็วเข้า ไปในป่า หัวร่อต่อกระซิบกันอย่างสดชื่นรื่นเริงโดยการชี้ชวนให้ชมธรรมชาติต่าง ๆ   คำศัพท์ - ผาดผัง, ผายผัน หมายถึง เดินอย่างรวดเร็ว - หรี้ คือ เป็นคำโทโทษของ “รี่” คำโทษคือคำที่ไม่เคยใช้ไม้โท แต่เอา มาแปลงใช้โดยเปลี่ยนวรรณยุกต์เป็น โท เพื่อให้ได้เสียงโทตามบังคับ, รี่ หมายถึง อาการที่เคลื่อนเข้าไปเรื่อยไม่รีรอ - ส่องนิ้ว คือ ชี้นิ้ว

8 รูปร่างอย่างแพะหมาย ขนเหม็นสาบหยาบเหมือนกัน เลียงผาอยู่พ่างพื้น ภูเขา
เลียงผาอยู่ภูเขา หนวดพรายเพราเขาแปล้ปลาย รูปร่างอย่างแพะหมาย ขนเหม็นสาบหยาบเหมือนกัน      เลียงผาอยู่พ่างพื้น        ภูเขา หนวดพู่ดูเพราเขา ไปล่ท้าย รูปร่างอย่างแพะเอา มาเปรียบ ขนเหม็นสาบหยาบร้าย กลิ่นกล้าเหมือนกัน ถอดคำประพันธ์ เลียงผาอยู่บนภูเขา มีรูปร่างคล้ายแพะ มีหนวดงาม ปลายเขาโค้งไปข้างหน้า ขนหยาบ และมีกลิ่นเหม็นสาบเช่นเดียวกับแพะ คำศัพท์ - เพรา , พรายเพรา หมายถึง งาม - แปล้ หมายถึง แบนราบ - ไปล่ท้าย  หมายถึง ปลายโค้งไปข้างหน้า

9 เลียงผา

10

11 เลียงผากับแพะ

12 เหมือนกวางอย่างตาหู มีเขี้ยวน้อยสร้อยแนมสอง กระจงกระจิดหน้า เอ็นดู
กระจงกระจิดเตี้ย วิ่งเรี่ยเรี่ยน่าเอ็นดู เหมือนกวางอย่างตาหู มีเขี้ยวน้อยสร้อยแนมสอง     กระจงกระจิดหน้า เอ็นดู เดินร่อยเรี่ยงามตรู กระจ้อย เหมือนกวางอย่างตาหู ตีนกีบ มีเคี่ยวขาวน้อยช้อย แนบข้างเคียงสอง ถอดคำประพันธ์ กระจงเป็นสัตว์ที่มีตัวขนาดเล็กมองดูน่ารักน่าเอ็นดู มีตาหูและตีนกีบเหมือนกวาง มีเขี้ยวน้อย สีขาวสองเขี้ยวแต่ไม่มีเขา   คำศัพท์ - กระจิด หมายถึง เล็กน้อย - แนม หมายถึง แนบ - หน้า หมายถึง หน้า เป็นคำโทโทษของ น่า - กระจ้อย  หมายถึง เล็กน้อย - เคี่ยว หมายถึง เคี่ยว เป็นคำเอกโทโทษของ เขี้ยว - ช้อย หมายถึง อ่อนช้อย

13 กระจง

14 กระจง

15 กวาง

16 กวาง

17 ฝูงลิงใหญ่น้อยกระจุ้ย ชะนีอุ่ยอุ้ยร้องหา
ฝูงค่างหว่างพฤกษา ค่างโจนไล่ไขว่ปลายยาง       ฝูงลิงยวบยาบต้น พวาหนา ฝูงชะนีมี่กู่หา เปล่าข้าง ฝูงค่างหว่างพฤกษา มาสู่ ครอกแครกไล่ไขว่คว้าง โลดเลี้ยวโจนปลิว ถอดคำประพันธ์ ฝูงลิงขย่มต้นพวาอยู่ยวบยาบ ฝูงชะนีร้องกู่หาคู่ของมัน ฝูงค่างกระโดดไปมา ระหว่างต้นไม้ ฝูงลิงต่างพากันร้องขู่ตะคอกพร้อมทั้งกระโดดไล่ไขว่คว้ากัน คำศัพท์ - กระจุ้ย หมายถึง เล็กๆ - ยวบยาบ  หมายถึง อาการที่ลิงขย่มต้นไม้ขึ้นลง - พวา หมายถึง ต้นมะม่วง - ครอกแครก หมายถึง เสียงขู่ตะคอกของลิง

18 ลิง

19 ลิง

20 ชะนี

21 ค่าง

22 ค่าง

23 งูเขียวรัดตุ๊กแก ตุ๊กแกแก่คางแข็งขยัน กัดงูงูยิ่งพัน อ้าปากง่วงล้วงตับกิน งูเขียวแลเหลื้อมพ่น พิษพลัน ตุ๊กแกคางแข็งขยัน คาบไว้ กัดงูงูเร่งพัน ขนดเครียด ปากอ้างูจึงได้ ลากล้วงตับกิน ถอดคำประพันธ์ งูเขียวตัวเงาเป็นมันแต่ไม่มีพิษถูกตุ๊กแกคาบไว้ ในขณะเดียวกันงูเขียวก็รัด ตุ๊กแกจนต้องอ้าปากและเข้าไปล้วงตับตุ๊กแกเป็นอาหาร คำศัพท์ - เหลื้อม หมายถึง เหลื้อม เป็นรูปโทโทษของ เลื่อม หมายถึงเป็น เงามัน - พันขนดเครียด หมายถึง รัดให้แน่นมาก

24 งูเขียวกินตับตุ๊กแก

25 งูเขียวกินตับตุ๊กแก

26 ปากหงอนอ่อนสำอาง ช่างรำเล่นเต้นตามกัน ยูงทองย่องย่างเยื้อง รำฉวาง
ยูงทองย่องเยื้องย่าง รำรางชางช่างฟ่ายหาง ปากหงอนอ่อนสำอาง ช่างรำเล่นเต้นตามกัน       ยูงทองย่องย่างเยื้อง รำฉวาง รายร่ายฟ่ายเฟื่องหาง เฉิดหน้า ปากหงอนอ่อนสำอาง ลายเลิศ รำเล่นเต้นงามหง้า ปีกป้องเป็นเพลง ถอดคำประพันธ์ นกยูงทองย่องเยื้องย่างแล้วรำแพนหางเชิดหน้าขึ้น เห็นปากงอนอ่อนช้อย แสดงอาการรำ เล่นด้วยการยกปีกขึ้นป้องตามเพลง คำศัพท์ - รางชาง หมายถึง งาม สวย เด่น - ฉวาง หมายถึง ขวาง - รำฉวาง หมายถึง แผ่แพนหางออกกว้าง - รายร่ายฟ่ายเฟื่องหาง หมายถึง ฟายหาง เป็นกิริยาของนกยูงเวลารำแพนหาง - หง้า หมายถึง หง้า เป็นรูปโทโทษของ ง่า - ง่า หมายถึง การงอก

27 นกยูงไทย

28 นกยูงรำแพน

29 นกยูงรำแพน

30 ไก่ฟ้าอ้าสดแสง หัวสุกแดงแทงเดือยแนม ปีกหางต่างสีเแกม สีแต้มต่างอย่างวาดเขียน ไก่ฟ้าหน้าก่ำกล้า ปากแหลม หัวแดงแฝงเดือยแนม เนื่องแข้ง ปีกหางต่างสีแกม ลายลวด ตัวด่างอย่างคนแกล้ง แต่งแต้มขีดเขียน ถอดคำประพันธ์ ไก่ฟ้าหน้าสุกใสมีปากแหลม หัวสีแดง กำลังแทง เดือยขึ้นมาข้อแข้ง ปีกหางและลำตัวมีลวดลายสวยงามเหมือนอย่าง คนแกล้งแต่งสีให้มัน

31 เดือยไก่

32 ไก่ฟ้า

33 ไก่ฟ้า

34 ไก่ฟ้า

35 หนูงูสู้ดูอยู่ รูปงูทู่หนูมูทู ดูงูขู่ฝูดฝู้ พรูพรู
ดูหนูสู่รูงู งูสุดสู้หนูสู้งู หนูงูสู้ดูอยู่ รูปงูทู่หนูมูทู ดูงูขู่ฝูดฝู้ พรูพรู หนูสู่รูงูงู สุดสู้ งูสู้หนูหนูสู้ งูอยู่ หนูรู้งูงูรู้ รูปถู้มูทู ถอดคำประพันธ์ งู่ขู่หนูฟู่ๆ เพราะหนูจะเข้าไปในรูงู งูจึงสู้กับหนู หนูก็สู้กับงู สัตว์ทั้งสองต่างก็รู้เชิงซึ่ง กันและกันโดยทำเสียงขู่ใส่กัน คำศัพท์ - มูทู หมายถึง มูทู คือ มู่ทู่ หมายถึง ป้าน , ไม่แหลม (ในที่นี้ลดวรรณยุกต์เอก) - ฝู้ หมายถึง ฝู้ เป็นรูปโทโทษของ ฟู่ หมายถึง เสียงดังเช่นนั้น คือ เสียงดังฟู่ เหมือนเสียงงูเวลาขู่ - ถู้ หมายถึง เป็นรูปโทโทษของ ทู่ หมายถึงไม่แหลม

36 งูกินหนู

37 งูกับหนู

38 นกแก้วแจ้วเสียงใส คลอไคล้คู่หมู่สาลิกา
นกแก้วแจ้วเสียงใส คลอไคล้คู่หมู่สาลิกา นกตั้วผัวเมียคลา ฝ่าแขกเต้าเหล่าโนรี นกแก้วแจ้วรี่ร้อง เร่หา ใกล้คู่หมู่สาลิกา แวดเคล้า นกตั้วผัวเมียมา สมสู่ สัตวาฝ่าแขกเต้า พวกพ้องโนรี ถอดคำประพันธ์ นกแก้วร้องแจ้วๆเร่หาคู่ โดยเข้าไปใกล้หมู่นกสาลิกา ส่วนนกกระตั้วสองตัวผัวเมียกำลังสมสู่กันอยู่ ในขณะที่นกสัตวาจะต้องฝ่านกแขกเต้าเข้าไปหานกโนรีซึ่งเป็นพวกพ้องของมัน คำศัพท์ - สาลิกา หมายถึง ชื่อนกชนิดหนึ่ง ซึ่งเป็นวงศ์เดียวกันกับนกกิ้งโคลง ตัวสีน้ำตาลเข้ม หัวสีดำ ขอบตาและปากสีเหลือง มีแต้ม ขาวที่ปีก ปลายหางสีขาว - นกตั้ว หมายถึง นกกระตั้ว เป็นนกปากงุ้มเป็นขอ ลักษณะคล้ายนกแก้ว แต่ตัวโตกว่า - สัตวา หมายถึง ชื่อนกชนิดหนึ่งในจำพวกนกแก้วตัวโต สีเขียวเกือบจะเป็นสีคราม - แขกเต้า หมายถึง ชื่อของนกปากงุ้มเป็นขอ ข้างของคอคล้ายเครา ตัวผู้ปากสีแดง ตัวเมียปากสีดำ - โนรี หมายถึง ชื่อนกปากขอคล้ายนกแก้ว ตัวมีสีสันสวยงาม

39 นกแก้ว

40 นกสาริกา

41 นกสาริกา

42 นกตั้วหรือนกกระตั้ว

43 นกตั้วหรือนกกระตั้ว

44 นกแขกเต้า

45 นกแขกเต้า

46 นกโนรี

47 กระจายสยายซร้องนาง ผ้าสไบบางนางสีดา
ห่อห้อยย้อยลงมา แต่ค่าไม้ใหญ่สูงงาม กระจายสยายคลี่ซร้อง นงพงา สไบบางนางสีดา ห่อห้อย ยื่นเลี้อยเฟื้อยลงมา โบยโบก แต่ค่าไม้ใหญ่น้อย แกว่งเยื้องไปมา ถอดคำประพันธ์ ต้นซ้องนางคลี่ และสไบนางสีดา ต่างก็ยื่นเลื้อยห้อยลงมาแต่ค่าคบไม้น้อยใหญ่ เมื่อยามลมพัดจะ แกว่งไปมาดูสวยงามนัก คำศัพท์ - สยายซร้องนาง หมายถึง ซ้องนางคลี่ เป็นต้นไม้ชนิดหนึ่ง ขึ้นอยู่ตามต้นไม้อื่นๆลำต้นยาวห้อยลง แยกแขนง เป็นคู่ - สไบบางนางสีดา หมายถึง สไบนางสีดา ชื่อพรรณไม้ชนิดหนึ่ง - ค่าไม้ หมายถึง ค่าคบ , ง่ามไม้ที่กิ่งแยกกัน

48 ต้นช้องนางหรือซร้องนาง

49 ต้นช้องนางหรือซร้องนาง

50 สไบสีดา

51 สไบสีดา

52 ลิงไต่กระไดลิง ลิงโลดคว้าประสาลิง หัวลิงหมากเรียกไม้ ลางลิง
หัวลิงหมากลางลิง ต้นลางลิงแลหูลิง ลิงไต่กระไดลิง ลิงโลดคว้าประสาลิง หัวลิงหมากเรียกไม้ ลางลิง ลางลิงหูลิงลิง หลอกขู้ ลิงไต่กระไดลิง ลิงห่ม ลิงโลดฉวยชมผู้ ฉีกคว้าประสาลิง ถอดคำประพันธ์ กวีกล่าวถึงเถาหัวลิง ต้นหมากลิง และลิงบางตัวก็ขึ้นอยู่บนต้นหูลิงทำหน้าหลอกคู่ของมัน บ้างก็ไต่ เถากระไดลิงขย่มเล่น บ้างก็กระโดดฉวยชมพู่คว้ามาฉีกกินตามธรรมชาตินิสัยของลิง คำศัพท์ - หัวลิง หมายถึง ไม้เถาชนิดหนึ่ง ผลขนาดส้มจีน มีสันตรงกลางคล้ายหัวลิง - หมากลางลิง หมายถึง ชื่อปาล์มชนิดหนึ่ง - ลางลิง , กระไดลิง หมายถึง ไม้เถาเนื้อแข็งชนิดหนึ่ง เถาแบนยาว งอกลับไปกลับมาคล้ายขั้นบันได - หูลิง หมายถึง ชื่อพรรณไม้ชนิดหนึ่ง - ขู้ หมายถึง ขู้ เป็นคำโทโทษของคำว่า คู่ - ชมผู้ หมายถึง ชมผู้ เป็นรูปโทโทษของคำว่า ชมพู่ หมายถึงผลไม้ชนิดหนึ่ง

53 บันไดลิงหรือกระไดลิง

54 เถาหัวลิง

55 ลูกหัวลิง ทำขนมกินได้ แต่มีพิษเบื่อเมา หากแมวหรือหมากินจะเมา แต่ก็งงว่าทำไมคนกินได้

56 ธารไหลใสสะอาด มัจฉาชาติดาษนานา
หวั่นว่ายกินไคลคลา ตามกันมาให้เห็นตัว ธารไหลใสสะอาดน้ำ รินมา มัจฉาชาตินานา หวั่นหว้าย จอกสร่ายกินไคลคลา เชยหมู่ ตามคู่มาคล้ายคล้าย ผุดให้เห็นตัว ถอดคำประพันธ์ น้ำในลำธารใสสะอาดไหลรินมา หมู่ปลานานาชนิดต่างพากันว่ายไปมา กิน จอกและสาหร่าย โดยว่ายตามกันมาเป็นคู่ ๆ และผุดให้เห็นตัวด้วย คำศัพท์ - มัจฉาชาติ หมายถึง หมู่ปลา - หวั่นหว้าย หมายถึง ว่ายไปมา “หว้าย” เป็นรูปโทโทษของ “ว่าย” - สร่าย หมายถึง สาหร่าย

57 ลำธาร

58 จอก

59 มัจฉา

60 ปลาประหลาด

61 ปลากราย

62 ปลาเทโพ

63 ข้อคิด ๑. ธรรมชาติเป็นสิ่งที่ควรรักษาไว้ เพื่อให้ระบบนิเวศดีขึ้น ๒
ข้อคิด  ๑. ธรรมชาติเป็นสิ่งที่ควรรักษาไว้ เพื่อให้ระบบนิเวศดีขึ้น  ๒. การรักษาสภาพแวดล้อมตามธรรมชาติเป็นหน้าที่ของทุกคน  ๓. กวีสามารถสร้างสรรค์งาน โดยอาศัยการสังเกตจากธรรมชาติ  ๔. การบันทึกประวัติศาสตร์จะอาศัยข้อมูลจากวรรณคดีในแต่ละสมัย  ๕. การเขียนและอ่านคำประพันธ์ ทำให้มนุษย์มีจิตใจที่ละเอียดอ่อนมากยิ่งขึ้น คุณค่า      ให้ความรู้เกี่ยวกับธรรมชาติ ผู้อ่านจะได้รู้จักพืชและสัตว์นานาชนิด ทั้งที่คุ้นตา และแปลกตา ทั้งที่ปรากฏในอดีตและปัจจุบัน ในขณะเดียวกันก็จะได้ศึกษา วิธีการใช้ถ้อยคำของกวีที่สามารถเลือกสรรคำที่เข้าใจง่าย สื่อความหมายได้ กระจ่างชัด สื่อจินตภาพ การเคลื่อนไหว สีและเสียง ตลอดจนการเล่นเสียงคำอย่าง ไพเราะ ทำให้การเสนอภาพธรรมชาติดังกล่าวมีชีวิตชีวา น่าสนใจ แสดงให้เห็นว่า แท้จริงแล้ววรรณคดีไม่ใช่เรื่องที่อ่านยาก เข้าใจยาก หรือน่าเบื่อ

64 ตั้งใจเรียนนะจ๊ะ สวัสดี


ดาวน์โหลด ppt กาพย์ห่อโคลงประพาสธารทองแดง

งานนำเสนอที่คล้ายกัน


Ads by Google